De inkt van de laatste amendementen aan het ontwerp voor de fondsenbelasting is nog maar net droog, maar we werpen al een blik op het nieuwe fiscale landschap van een heel gamma populaire beleggingen.

Roerende voorheffing
· Enkel kapitalisatiefondsen vallen onder de nieuwe fiscaliteit. Distributiefondsen, dit zijn fondsen die hun inkomsten integraal uitkeren, worden al jaarlijks getroffen door de roerende voorheffing van 15 % of 25 %.
· Enkel de fondsen die minstens 40 % van hun portefeuille beleggen in rentedragende beleggingen zoals obligaties en liquiditeiten vallen onder de regel. Daarbij geldt voorlopig de grootvadersclausule. Dat wil zeggen dat de obligaties uitgegeven vóór 1 maart 2001 die in het fonds zitten niet zullen belast worden. Dit geldt ook voor de pensioenspaarfondsen.
· De geviseerde fondsen moeten over een Europees paspoort beschikken. Dat laat hen toe om gemakkelijk in Europa te worden verdeeld. Op www.budget-net.com vindt u in de fondsenfiches onder ‘Algemene informatie’ terug of een fonds al dan niet over een paspoort beschikt. Dat is het geval voor de meeste fondsen.
De regering houdt zich echter het recht voor om in een later stadium de maatregel ook toe te passen op fondsen zonder paspoort, zoals fondsen met kapitaalbescherming.
· Vanaf 1 januari 2006 tot eind 2007 worden enkel de renteopbrengsten binnen het fonds belast als u uw fonds verkoopt. De regering besloot daarbij retroactief te werken. Tenzij u kunt aantonen dat u het fonds na 1 juli 2005 gekocht hebt, aan de hand van uw aankoopborderel bijvoorbeeld, geldt die datum als startdatum voor de berekening van de roerende voorheffing.
· Vanaf 1 januari 2008 wordt de heffing geheven op de volledige meerwaarde van het fonds. Dat is de renteopbrengst plus de eventuele koerswinst van de obligaties in portefeuille. Dalen de koersen van de obligaties echter, dan wordt de minwaarde afgetrokken van de renteopbrengst.
De regering houdt zich echter het recht voor om via een koninklijk besluit de meerwaarde niet in te voeren.

Beurstaks (TOB)
· De huidige beurstaks bedraagt 0,5 % bij verkoop van een kapitalisatiefonds. Vanaf 1 januari 2006 tot eind 2007 wordt dit tarief opgetrokken tot 1,1 %. Het maximum van 750 euro blijft behouden. Dat geldt voor alle kapitalisatiefondsen, dus ook voor aandelenfondsen en fondsen met kapitaalbescherming. Vanaf 2008 valt de taks in principe terug tot 0,5 %.
· Om de beleggers aan te sporen om hun geviseerde kapitalisatiefondsen om te zetten in distributiefondsen, besliste de regering om tijdelijk een fiscaal gunstregime toe te passen. Bij een switch van kapitalisatie naar distributie gedurende de eerste twee maanden van 2006 betaalt u weliswaar 1,1 % beurstaks, maar u kunt die taks zélf recupereren indien u het distributiefonds gedurende één jaar of op een effectenrekening hebt geplaatst of op naam hebt geregistreerd. Pas dan krijgt u een attest waarna u uw beurstaks kunt recupereren.

Alle taks op levensverzekeringen
· Een nieuwe regeling geldt voor levensverzekeringen, zoals de tak 21 en 23-producten. Vanaf 2006 betaalt u op elke nieuwe storting 1,1 % belasting.
· Aanvankelijk beweerde de regering dat de taks niet zou doorgerekend worden aan de particulier. Alsof die nog in de kerstman geloofde! Vandaag zijn de violen anders gestemd en is het duidelijk dat u opdraait voor de taks.
· Advies: Hier hebt u er alle belang bij om stortingen nog vóór het einde van het jaar te doen.

Concreet
· Bent u houder van een distributiefonds, dan verandert er voor u niets. U blijft roerende voorheffing betalen en bent vrijgesteld van beurstaks.
· Bent u houder van een kapitalisatiefonds dat niet onder de regeling valt, dan verandert voor u enkel de beurstaks indien u verkoopt in 2006 of 2007. Zij stijgt van 0,5 % naar 1,1 %. In principe bedraagt ze vanaf 2008 opnieuw 0,5 %.
· Bent u houder van een kapitalisatiefonds dat wel onder de regeling valt, dan hebt u twee mogelijkheden:
– Switchen naar een distributiefonds. Doet u dit tijdens de ‘koopjesperiode’ die loopt tot eind februari, dan kunt u de beurstaks van 1,1 % achteraf terugvorderen. Voortaan betaalt u wel roerende voorheffing.
– Niets doen. U zult belast worden bij verkoop. Vóór 2008 betaalt u 1,1 % beurstaks op de verkoopwaarde plus de roerende voorheffing van 15 % op de geviseerde rente-inkomsten. Vanaf 2008 blijft de beurstaks – in principe – op het huidige niveau van 0,5 % maar bestaat de kans dat u voorheffing betaalt op de volledige meerwaarde (= interesten plus de evolutie, in plus of in min, van de obligaties).

Relativeer de maatregel
· Of u nu jaarlijks een roerende voorheffing betaalt (distributie), of eenmalig op het einde van de rit (kapitalisatie), beide hebben min of meer dezelfde financiële impact. Wel is dit nieuw voor kapitalisatiefondsen waardoor zij ietwat van hun aantrekkelijkheid inboeten.
· De beurstaks verhoogt voor de kapitalisatiefondsen (1,1 %), maar enkel bij een verkoop in 2006 en 2007. Vanaf 2008 geldt in principe opnieuw 0,5 %. Deze verhoging is onvoldoende, zeker omdat het beleggingen op lange termijn betreft, om een switch naar distributiefondsen te wettigen.
· Blijft over: de eventuele belasting op de volledige meerwaarde van vastrentende beleggingsfondsen vanaf 2008. Stijgen de koersen van de obligaties in portefeuille, dan is dat een nadeel voor kapitalisatiefondsen. Dalen ze, dan speelt dat in hun voordeel. Op lange termijn wordt het rendement van een obligatiefonds echter meer bepaald door de verkregen intresten dan door de koersveranderingen van de obligaties in portefeuille. Op het einde van de rit zal de belasting dus niet per se zwaarder zijn voor kapitalisatiefondsen dan voor distributiefondsen. Wij zien dus geen reden om kapitalisatiefondsen om te zetten in distributiefondsen.
· Wij weten het, Belgen en belastingen, het ligt gevoelig. Verlies dus de essentie niet uit het oog. Het is zelden aan te raden omwille van fiscale redenen uw portefeuille om te smijten, zeker in dit land. Obligatiefondsen inruilen voor niet-geviseerde aandelenfondsen zoals eerst beweerd door Reynders & Co is zeker uit den boze. Beide producten verschillen immers grondig van elkaar, zowel op risico- als op rendementsvlak. Focus u vooral op de intrinsieke kwaliteiten van een fonds en zijn toekomstperspectieven, alsook uw eigen profiel. Die elementen zijn immers veel belangrijker.
· Verlies ook de praktische zaken niet uit het oog. Kiezen voor distributiefondsen betekent immers meerdere keren per jaar (kleine) dividenden ontvangen, vaak zelfs in vreemde valuta, of - na kosten - omgezet in euro.